17 lis Czym jest sprawa egzekucyjna?
Egzekucja jest ważnym, niezwykle ciekawym instrumentem prawnoprocesowym, co zazwyczaj podkreśla się zwłaszcza w nauce prawa cywilnego. W dużym uproszczeniu polega ona na zastosowaniu przewidzianych prawem środków przymusu przez powołane organy egzekucyjne (sądy i komorników sądowych, zgodnie z art. 758 k.p.c.), w celu uzyskania od dłużnika świadczenia należnego wierzycielowi, którego istnienie ustalone jest w tzw. „tytule egzekucyjnym” lub też „tytule wykonawczym”. Sprawa egzekucyjna może nieść dla dłużnika negatywne konsekwencje. Element przymusu obecny w egzekucji sprawia, że jest ona jedną z najdalej idących sankcji prawnych w zakresie stosunków prywatnoprawnych.
Jak wygląda procedura egzekucyjna?
Wszczęcie procedury egzekucyjnej następuje na wniosek wierzyciela, zaś samo wszczęcie egzekucji rozpoczyna się z chwilą podjęcia przez organy do tego upoważnione pierwszej czynności egzekucyjnej, przy której doręcza się dłużnikowi zawiadomienie o wszczęciu (rozpoczęciu) egzekucji (art. 805 k.p.c.). W każdej procedurze egzekucyjnej możemy wyróżnić dwie podstawowe strony, jakimi w nomenklaturze prawniczej oraz przepisach Kodeksu postępowania cywilnego zwykło się nazywać „dłużnika” i „wierzyciela”. Pomiędzy złożeniem wniosku o wszczęcie egzekucji a samym jej wszczęciem, sąd lub komornik sądowy podejmuje czynności niebędące jeszcze czynnościami egzekucyjnymi, lecz służącymi do uzupełnienia braków formalnych wniosku oraz zamierzające do usunięcia pewnych przyczyn niedopuszczalności wniosku.
Czym jest przedmiot świadczenia w sprawie egzekucyjnej?
Warto zaznaczyć, że w postępowaniu cywilnym dłużnik ma możliwość uniknięcia egzekucji poprzez dobrowolne świadczenie, które winien jest spełnić na podstawie ww. tytułu egzekucyjnego. Poprzez „świadczenie” należy rozumieć nałożony normą prawną obowiązek określonego zachowania się, przy czym może ono polegać m.in. na wydaniu pieniędzy lub pewnej rzeczy wierzycielowi, czy też wykonaniu lub zaniechaniu pewnej czynności przez dłużnika. Sądowe postępowanie egzekucyjne następuje zawsze po postępowaniu rozpoznawczym, a więc jego celem jest przymusowe wykonanie nakazu skierowanego do pozwanego w wyroku zasądzającym. Bardzo często postepowanie egzekucyjne prowadzi do zrealizowania przez odpowiednie organy i bez dłużnika tego, do czego był on zobowiązany (np. jest to sytuacja zajęcia rachunku bankowego dłużnika i przekazania sumy uzyskanej z egzekucji wierzycielowi, czy też możliwe jest zajęcie rzeczy i praw dłużnika oraz ich spieniężenie i późniejsze wydanie wierzycielowi). Bardzo istotne jest zainteresowanie samego dłużnika toczącym się postępowaniem. Wierzyciel może prowadzić egzekucję na podstawie tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności, bez obowiązku uprzedniego ostrzegania dłużnika o chęci przymusowego dochodzenia swoich praw. Dłużnik, jeśli ma wiedzę o istniejącym tytule egzekucyjnym, powinien sam wykazać inicjatywę, w celu ustalenia sposobu spełnienia świadczenia np. ustalenia rachunku bankowego, na który ma przelać zasądzone kwoty.
Ochrona dóbr osobistych stron
Procedura egzekucyjna zapewnia ochronę prawną interesów wszystkich stron postępowania, w tym również dłużnika. Zapewnia m.in. dłużnikowi niezbędne do egzystencji środki materialne. Procedura egzekucyjna ma znaczenie przy stosowaniu środków egzekucyjnych, w zgodzie z zasadą proporcjonalności i w rozmiarach niezbędnych do osiągnięcia celów egzekucji. Wspomniana instytucja ma również istotne znaczenie dla wierzyciela – szczególnie, gdy prowadzi on działalność gospodarczą lub w sprawie egzekucyjnej zależy mu na zdobyciu niezbędnych środków do utrzymania się (np. alimentów).
W sądowym postepowaniu egzekucyjnym strona może być zastępowana przez pełnomocnika, nie wyzbywając się przy tym prawa do czynnego uczestnictwa w sprawie. Pełnomocnictwo może być udzielone też tylko do niektórych czynności procesowych, takich jak: złożenie wniosku w toku egzekucji, wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Warto więc skorzystać z pomocy doświadczonego adwokata, aby zadbać skutecznie o swoje interesy.